İlaç erişiminin yalnızca eczaneleri ilgilendiren sektörel bir mesele olmadığını vurgulayan Kıraç, özellikle düzenli tedavi gören vatandaşlar açısından sürekliliğin büyük önem taşıdığına dikkat çekti. Türk Eczacıları Birliği’nin sistemi de Türkiye’de ruhsatlı olduğu halde çeşitli nedenlerle üretimi veya ithalatı yapılamayan ilaçların bulunabildiğini ve belirli şartlarda yurt dışından ilaç temini mekanizmasının işletildiğini ortaya koyuyor.  

İLAÇ ARAMAK HASTANIN GÖREVİ OLMAMALI

Reçetesiyle eczaneye gelen vatandaşın ihtiyaç duyduğu ilaca mümkün olan en kısa sürede ulaşabilmesi gerektiğini belirten Kıraç, ilaç tedarik zincirindeki sorunların yükünün hastaya bırakılmaması gerektiğini söyledi.

Kıraç şunları söyledi: “Vatandaş ilacını aramak için eczane eczane dolaşmamalı. Hasta zaten sağlık sorunuyla mücadele ederken bir de ‘Bu ilacı nerede bulacağım?’ kaygısıyla karşı karşıya bırakılmamalıdır. İlaca erişim bir lüks değil, sağlık hizmetinin devamlılığının temel şartlarından biridir.”

ECZACI İLE HASTA KARŞI KARŞIYA BIRAKILMAMALI

Eczacının reçete edilen ilacı hastaya ulaştırmak istediğini belirten Kıraç, tedarik kaynaklı problemlerde vatandaşın sorunun kaynağını eczacı olarak görmesinin yanlış bir algı oluşturabileceğine dikkat çekti.

Kıraç, “Eczacı ilacı üretmiyor, ithal etmiyor. Eczacı sağlık sisteminin vatandaşla doğrudan temas eden son halkalarından biridir. Tedarik zincirinde bir problem yaşandığında bunun sorumluluğu eczacının üzerine bırakılmamalıdır. Vatandaşımız da eczacımız da aynı taraftadır; amaç hastanın tedavisine kesintisiz devam edebilmesidir.” dedi.

KRONİK HASTALAR İÇİN SÜREKLİLİK ÇOK ÖNEMLİ

Özellikle düzenli ilaç kullanması gereken vatandaşların tedarik sorunlarından daha fazla etkilenebileceğini ifade eden Kıraç, kronik hastalıkların tedavisinde ilaç sürekliliğinin korunması gerektiğini belirtti.

Kıraç, “Bir ilacın birkaç gün bulunamaması dışarıdan küçük bir tedarik problemi gibi görülebilir. Ancak düzenli tedavi gören bir vatandaş açısından bunun anlamı çok farklı olabilir. Bu nedenle kritik ilaçlarda arz ve stok takibinin çok daha erken aşamada yapılması gerekiyor.” ifadelerini kullandı.

SORUN ORTAYA ÇIKMADAN ÖNCE TESPİT EDİLMELİ

İlaç tedarik zincirinin üreticiden depoya, depodan eczaneye kadar bütün aşamalarıyla izlenmesinin önemine dikkat çeken Kıraç, olası arz problemlerinin vatandaş eczaneye geldiğinde değil daha önce tespit edilmesi gerektiğini söyledi.

Kıraç, “Dijital sistemlerin bu kadar geliştiği bir dönemde hangi ilacın stokunun azaldığını, hangi bölgede talebin arttığını ve hangi üründe arz riski oluştuğunu erkenden görebilecek mekanizmaları daha etkin kullanmalıyız. Kriz oluştuktan sonra çözüm aramak yerine erken uyarı sistemiyle hareket etmeliyiz.” dedi.

İLAÇ POLİTİKASI UZUN VADELİ OLMALI

Türkiye’nin ilaç politikalarının yalnızca dönemsel fiyat düzenlemeleri üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Kıraç; üretim, ham madde, ithalat, fiyatlandırma ve tedarik güvenliğinin birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.

Kıraç, “İlaçta sürdürülebilirlik için üreticinin üretmeye devam edebildiği, dağıtım kanalının sağlıklı çalıştığı, eczacının hastasına ilacı ulaştırabildiği ve vatandaşın ekonomik olarak erişebildiği bir denge kurulmalıdır. Zincirin herhangi bir halkasındaki sorun sonunda hastaya yansır.” ifadelerini kullandı.

YERLİ İLAÇ ÜRETİMİ STRATEJİK MESELEDİR

İlaçta dışa bağımlılığın azaltılmasının yalnızca ekonomik değil sağlık güvenliği açısından da değerlendirilmesi gerektiğini belirten Kıraç, Türkiye’nin ilaç ve etkin madde üretim kapasitesinin geliştirilmesinin uzun vadeli bir politika haline getirilmesi gerektiğini söyledi.

Kıraç, “Dünyada yaşanabilecek üretim sorunları, salgınlar veya tedarik zinciri kesintileri bize ilaç güvenliğinin stratejik önemini gösteriyor. Türkiye kendi ilaç üretim kapasitesini ve özellikle kritik alanlardaki teknolojik yetkinliğini daha da güçlendirmelidir.” dedi.

İLAÇ ERİŞİMİ SAĞLIK GÜVENLİĞİDİR

Vatandaşların ilaç temininde karşılaşabileceği sorunların sistematik biçimde izlenmesi ve ilgili kurumlarla sektör paydaşları arasında sürekli koordinasyon kurulması gerektiğini belirten Kıraç sözlerini şöyle tamamladı:

“Bir anne çocuğunun, bir yaşlı vatandaşımız kronik hastalığının veya herhangi bir hastamız tedavisinin ilacını bulmak için şehir şehir, eczane eczane dolaşmamalıdır. İlaç tedarikinde sorun oluştuğunda bunu en hızlı hisseden vatandaş ve eczacıdır. Bu nedenle sahadan gelen bildirimler dikkate alınmalı, kritik ilaçlarda erken uyarı mekanizmaları güçlendirilmeli ve sorun büyümeden müdahale edilmelidir. İlaca zamanında erişim, sağlık hakkının ayrılmaz bir parçasıdır.”